«Вагнер» раҳбари Евгений Пригожинга тегишли самолёт 23 август куни кечқурун Твер вилоятининг Куженкино қишлоғи яқинида қулаб тушди. «Росавиация» федерал ҳаво транспорти агентлиги маълумотларига кўра, Твер вилоятида ҳалокатга учраган хусусий самолёт бортида «Вагнер» хусусий ҳарбий компания командири Дмитрий Уткин ва компания асосчиси Евгений Пригожинлар ҳам бўлган. Ҳозирча, Евгений Пригожин ва Дмитрий Уткин ўлими ҳақида расман хабар берилмади.
Кремлга яқин бўлган шахслар «Вагнер» раҳбарининг ўлими ҳақида ўз фикрларини билдиришди. Жумладан, Россия президент маъмуриятига яқин манбалардан бири Евгений Пригожиннинг самолёти ҳалокати «уни ажаблантирмаганини» тан олди.
«Июнь ойидаги қўзғолондан кейин у ёмон оқибатларга олиб келади деган туйғу бор эди, бу эса одатда Кремлда кечирилмайди», — дейди у.
Унинг сўзларига кўра, қўзғолонга уринишдан сўнг Владимир Путин «хулоса чиқарди» ва Пригожинни «ишончли ва бошқарувчи шахс» деб ҳисоблашни тўхтатди.
«Барча мантиққа кўра, қувват манбаи ишончсиз одамнинг қўлида бўлмаслиги керак. Россияда ҳам, хорижда ҳам эмас, балки унинг ҳомийлигида», - деди у.
Москва вилояти раҳбариятига яқин бўлган суҳбатдош, ўз навбатида, ҳалокатдан бироз олдин, 23 август куни тушдан кейин Пригожин гўёки Москва вилояти маъмурияти ва Москва мерияси вакиллари билан «овқатланиш масалалари бўйича учрашган» (бюджет муассасаларида). Маълумот учун, «Вагнер» раҳбари Пригожин билан боғлиқ компаниялар кўп йиллар давомида давлат шартномалари бўйича турли бюджет муассасаларига озиқ-овқат етказиб беришади .
Бундан ташқари, Кремлга яқин бўлган бошқа шахслар Пригожиннинг қўзғолондан кейин ҳам Россияда бундай бизнес билан шуғулланишда давом этганидан ҳайратда қолганини ва «хулоса чиқармаганини» айтди.
«Унинг Африкада кўп нарсалари бор, ўзи Африка давлатлари раҳбарияти билан бизнес қилади. Ҳозирча бунга ҳеч ким аралашмаган, уни ҳеч ким мажбурлагани йўқ. Нега унга бу ерда барча хавф-хатарлар билан мактаб овқатланиш шартномалари керак? У аҳмоқ эмас, ҳамма нарсани тушунгандек эди», — дея қўшимча қилди Медузанинг Кремлга яқин суҳбатдошларидан бири.
Унинг сўзларига кўра, Пригожин бундай хатти-ҳаракатлари «одобли шахс»га тўғри келмаслигини ва амалда очиқ Россияда ишлашни давом эттираётганини кўрсатди, гарчи исёндан кейин мамлакатнинг юқори раҳбарияти уни «Беларусга кетишини» айтган бўлса ҳам.
Кремлга яқин манбалар Пригожиннинг ўлдирилишидан айнан ким манфаатдор бўлиши мумкинлиги ҳақида тўғридан-тўғри гапиришдан бош тортишди. Бироқ Кремлга яқин бўлган манбалар «Вагнер» раҳбарининг фаолияти «хавфсизлик кучлари томонидан тўхтатилишини» истисно қилмади.
Президент маъмуриятига яқин инсонларнинг таъкидлашича, Пригожиннинг ўлими тасдиқланса ҳам, бу ички сиёсий вазиятга жиддий таъсир кўрсатмаслиги аниқ.
«Пригожин замон қаҳрамони эди. Бироқ энди у йўқ», - дейди улардан бири.
«Вагнер» раҳбари ўтирган самолёт қулашидан кейин ўтказилган айрим сўровларга кўра, Пригожиннинг рейтингги аллақачон руслар ишонч билдирган ўнлаб сиёсатчилар орасидан тушиб кетган. Бироқ, манбалардан бири армия ва фронтдаги турли отрядларда Пригожинни қўллаб-қувватлаш (ва унинг тахминий ўлимига муносабат) билан боғлиқ вазият бошқача бўлиши мумкинлигини таъкидлади.
Шунга қарамай Кремлга яқин суҳбатдошлар Пригожиннинг тирик қолиши мумкинлигини ҳам инкор этишмади.
«У айёр инсон. Унинг турли тузилмаларда ишончли одамлари бор, шунинг учун кутишимиз керак», — дейди суҳбатдошлар.
Шу билан бирга, Кремль манбалари Пригожиннинг ўлими тасдиқланса, Россия ҳукумати бунинг учун Украина махсус хизматларини айблашлари мумкинлигини таъкидладилар.
Эслатиб ўтамиз, 24 июнь куни Пригожин бошчилигидаги ёлланма аскарлар Ростовдаги барча ҳарбий объектларни, шу жумладан аэродром ва Жанубий ҳарбий округ штаб-квартираси (Бу ерда Украинадаги ҳарбий операциянинг асосий штаб-квартираси жойлашган) ХҲК томонидан назоратга олинганини маълум қилганди.
Шундан сўнг бутун Россия бўйлаб хавфсизлик чоралари кучайтирилди. Хусусан, Мосвада аксилтеррор операцияси жорий қилинган. Шунингдек, бир қатор ҳудудлардан Мосвага олиб борадиган йўллар тўсиб қўйилган.
Россия президенти Владимир Путин рус халқига шошилинч мурожаат қилди. У ўз мурожаатида ушбу ҳаракатларни давлат тўнтаришига уриниш деб атаган ҳам ушбу исёнда қатнашганларнинг барчаси жавобгарликка тортилишини маълум қилганди.