"Oilam uchun xavotirdaman". Afg‘onistonlik qochqin qiz hikoyasi
“Tolibon”ning hokimiyat tepasiga kelishi uning barcha rejalarini o‘zgartirib yubordi.
Kobuldan evakuatsiya
K.(xavfsizlik nuqtayi nazaridan u ismining bosh harfini aytgan) avgust o‘rtalarida Kobuldan Bangladeshga uchib ketmoqchi edi. U Osiyo ayollar universitetida o‘qishni boshlamoqchi bo‘lgan. Ammo “Tolibon”ning hokimiyat tepasiga kelishi barcha rejalarini o‘zgartirib yubordi. U bilan birga 250 nafar afg‘onistonlik qizlar ham AQSHning Viskonsin shtatidagi Fort-Makkoy bazasiga evakuatsiya qilingan.
Hazoralar va pushtunlar
K.ning AQSHdagi hayoti oson kechmayapti. U Afg‘onistonda etnik ozchilik bo‘lgan hazora millatiga mansub. AQSHga u bilan birga ko‘plab pushtunlar – Afg‘onistondagi eng katta etnik guruh evakuatsiya qilingan.
”Men hazoraman, bu yerda esa ko‘plab pushtunlar bor. Qochqinlarning katta qismi – pushtunlar. Ular bizni ko‘rganda juda yomon munosabatda bo‘ladi”, – degan K.
Uning so‘zlariga ko‘ra, Fort-Makkoyga evakuatsiya qilingan 13 ming afg‘onistonlikning atigi 2 ming nafari hazoralar.
Bu ikki etnik birlik o‘rtasidagi munosabatlar XIX asrdayoq yomonlashgani aytiladi. Ko‘pchilik huquq himoyachilari fikricha, hazoralar – afg‘on zaminida eng ko‘p tahqirlanadigan millatlardan biri.
Shu bilan birga, qiz hazora va pushtunlar bazada alohida joylashtirilganini maʼlum qilgan. U 30 ga yaqin ayollar bilan katta xonada istiqomat qiladi. Uning xonadoshlarining aksariyati – universitetdagi kursdoshlaridan iborat.
Kelajak rejalari
K. Bangladeshdagi Osiyo ayollar universitetida “iqtisodiyot” ixtisosligi bo‘yicha 2 yil taʼlim oldi. U aslida taʼlimni Buyuk Britaniya yoki AQSHda davom ettirmoqchi edi. Ammo evakuatsiya bu rejalarini o‘zgartirib yubordi.
“Mening orzuyim AQSHda o‘qish va magistr darajasini olish uchun stipendiyaga harakat qilish edi. Ammo bu toliblar vatanimni egallab olgan sharoitda amalga oshmadi. Men hammasini Braun universitetida qaytadan boshlayman”, – degan K.
Qiz shu haftada bazadan ketishni va etnik kamsitilishlar o‘tmishda qolishiga umid bildirmoqda.
Ammo u oilasi uchun xavotir olmoqda. K. Afg‘onistondan bir o‘zi evakuatsiya qilingan. Uning besh aka-ukasi bor, ulardan biri uzoq vaqt AQSH harbiylari bilan ishlagan.
“Oilam mamlakatdan chiqib ketganimdan xursand. Ammo ularning hayoti xavf ostida, chunki akam Amerika qurolli kuchlar tizimida ishlagan. U AQSHning maxsus immigratsion vizaga ariza topshirgan, ammo Kobulda qolib ketdi”, – deya qayd etdi u.
