Olimlar muzliklarning harakatini Saturn yo‘ldoshi orqali o‘rganmoqchi
Bu tajriba rossiyalik olimlar tomonidan qo‘llanadi.

Olimlar muzliklarning harakatini Saturn yo‘ldoshi orqali o‘rganmoqchi, deya xabar bermoda Sputnik nashri.
Moskva davlat geodeziya va kartografiya universiteti olimlari Yerdagi muzliklarning harakatini o‘rganish va Shimoliy dengiz yo‘lida navigatsiya xavfsizligini taʼminlash uchun Saturnning xaotik aylanuvchi Giperion sunʼiy yo‘ldoshining dunyodagi birinchi xaritasini yaratish jarayonida to‘plangan tajribani qo‘llamoqchi.
Universitet rektori Nadejda Kaminina RIA Novostiga maʼlum qilishicha, olimlar samoviy jismlarning fotografik xaritalarini yaratish bo‘yicha universitetda ishlab chiqilgan noyob texnikadan foydalanib, Giperionning dunyodagi birinchi batafsil fotografik xaritasini tuzgan.
Giperionmisolida RBM (raqamli balandlik modellari – tahr.) yaratish va uni xaritalash bo‘yicha to‘plangan tajriba Yerdagi obyektlar bilan ishlashda, xususan, muzliklar harakatini o‘rganishda mavjud kosmik ishlanmalardan foydalanish imkonini beradi.
“Ha, albatta, ular Giperion kabi tartibsiz harakat qilmaydi, lekin ularni o‘rganish vazifasi o‘xshash – oriyentatsiya elementlarini aniqlashdagi qiyinchiliklar va tartibsiz shakldagi obyektni qo‘shimcha modellashtirish zarurati”, — dedi u.
Uning so‘zlariga ko‘ra, kosmik kemadan olingan surat xaritaning bir qismi bo‘lgunga qadar uzoq vaqt ishlov berishdan o‘tadi. U fotosuratlarni tuzatish, yagona mos yozuvlar tarmog‘ini yaratish va barcha tasvirlarni bir-biriga bog‘lash uchun tasvir yo‘nalishi elementlarini hisoblash, shuningdek, uni sozlashni o‘z ichiga oladi.
Keyin olimlar geometrik mos yozuvlar sirtini (masalan, Yer uchun ellipsoid va Oy uchun - shar) o‘rnatdilar, uning asosida raqamli balandlik modeli va barcha kerakli proyeksiyalar allaqachon yaratilgan.
Aytilishicha, Saturnning ettinchi sunʼiy yo‘ldoshi tartibsiz aylanish va tartibsiz shaklga ega. Shuning uchun bu zanjirning ayrim bosqichlarida standart algoritmlar ishlamaydi va universitetda yangilari ixtiro qilingan.







