O‘zbekistonda 2026-yilda sinov tariqasida sun’iy yo‘ldosh interneti ishga tushiriladi

Abdulla Aripov Qozog‘istonning Chimkent shahrida o‘tkazilgan Digital Qazaqstan‑2026 xalqaro forumida nutq so‘zlab, O‘zbekistonda raqamli transformatsiya jarayonlari hamda IT sohasidagi so‘nggi yutuqlar haqida ma’lumot berdi.

 

Bosh vazirning ta’kidlashicha, so‘nggi to‘qqiz yil davomida mamlakatda raqamli infratuzilmani rivojlantirish bo‘yicha muhim natijalarga erishildi. Xususan, keng polosali internet qamrovi 41 foizdan 99,5 foizgacha oshdi, tarmoq o‘tkazuvchanlik qobiliyati esa qariyb 40 barobarga ko‘paygan.

Endilikda asosiy e’tibor borish qiyin bo‘lgan chekka hududlarni zamonaviy aloqa xizmatlari bilan ta’minlashga qaratilmoqda. Shu maqsadda 2026-yilda mamlakatda sun’iy yo‘ldosh interneti texnologiyalarini sinov tariqasida ishga tushirish rejalashtirilgan.

 

Bundan tashqari, mazkur yo‘nalishda faoliyat yurituvchi operatorlar uchun soliq imtiyozlari paketini joriy etish ko‘zda tutilgan.

 

Forum davomida davlat boshqaruvi tizimini optimallashtirish va ma’lumotlarni markazlashtirish orqali byudjet xarajatlarini sezilarli darajada qisqartirishga erishilgani ham qayd etilgan. Elektron hukumat tizimlarining yagona data-markazga birlashtirilishi natijasida davlat xarajatlari qariyb 30 foizga kamaygan. Shu asosda mamlakatda yirik hisoblash klasterini ishga tushirish arafasida bo‘lib, u milliy sun’iy intellekt infratuzilmasini shakllantirishga xizmat qiladi.

 

Shuningdek, real sektor iqtisodiyotiga “aqlli” texnologiyalarni joriy etish ishlari ham jadallik bilan davom etmoqda. Xususan, Olmaliq kon-metallurgiya kombinatining 3-mis boyitish fabrikasida 60 dan ortiq tizim hamda 20 mingga yaqin datchikni o‘z ichiga olgan raqamli monitoring tizimi joriy etilgan.

Mazkur yechim ishlab chiqarish jarayonlarini real vaqt rejimida tahlil qilish imkonini bermoqda.

 

Bundan tashqari, mamlakatda sun’iy intellekt sohasini rivojlantirish maqsadida maxsus alyans tashkil etilib, 19 ta ilmiy-o‘quv laboratoriyasini ochish rejalashtirilgan.

 

Texnologik tadbirkorlik yo‘nalishida ham ijobiy o‘sish kuzatilmoqda. Hozirgi kunda O‘zbekistonda 800 ga yaqin startap faoliyat yuritmoqda, ularning 60 tasi xalqaro bozorlarga chiqishga muvaffaq bo‘lgan. Venchur fondlar kapitali 350 million dollarga yaqinlashgan bo‘lsa, startap ekotizimining umumiy qiymati 4 milliard dollarga yetgan.

 

Shuningdek, Jahon banki bahosiga ko‘ra, davlat boshqaruvining raqamli yetukligi bo‘yicha O‘zbekiston dunyo mamlakatlari orasida 9-o‘rinni egallagan.