Tramp Kubaga Rossiya neft tankerining kiritilishiga ruxsat berdi

AQSh prezidenti Donald Tramp Kubaga qo‘yilgan neft blokadasi masalasida pozitsiyasini o‘zgartirib, Rossiya tankerining mamlakatga kirib kelishiga ruxsat berishga tayyor ekanini bildirdi. Bu haqda Reuters xabar berdi.

 

Yakshanba kuni Tramp har qanday davlat, jumladan Rossiyaning Kubaga xom neft yetkazib berishiga “hech qanday e’tirozi yo‘qligini” aytdi. Bu bayonot Rossiyaning sanksiyalar ostidagi tankeri Kuba portiga yaqinlashib kelayotgan bir paytda berildi.

 

Ma’lumotlarga ko‘ra, Rossiyaning “soya floti”ga kiruvchi sanksiyalangan kema yakshanba kuni Kuba sharqiy qirg‘oqlari yaqinida bo‘lgan va dushanba kuni portga yetib borishi kutilgan. Ushbu yuk AQSh tomonidan amalda joriy etilgan neft blokadasi sharoitida iqtisodiyoti deyarli izdan chiqqan Kuba uchun muhim yordam hisoblanadi.

 

AQSh 3-yanvar kuni Venesuela prezidenti Nikolas Maduro hokimiyatdan ag‘darilgach, Venesueladan Kubaga neft eksportini to‘xtatgan. Shuningdek, Tramp Kubaga neft yetkazib beruvchi boshqa davlatlarga ham keskin tariflar joriy etish bilan tahdid qilgan. Natijada Kubaning asosiy yetkazib beruvchilaridan biri bo‘lgan Meksika ham eksportni to‘xtatgan.

 

Kuba prezidenti Migel Dias-Kanelning ma’lum qilishicha, mamlakat uch oy davomida birorta ham neft tankeri qabul qilmagan. Bu esa 10 million aholiga ega davlatda benzin tanqisligi, qat’iy taqsimot (rationlash) va keng ko‘lamli elektr uzilishlariga olib kelgan. Kuba sog‘liqni saqlash rasmiylari bu inqiroz, ayniqsa bolalar orasidagi saraton bemorlari uchun o‘lim xavfini oshirganini bildirgan.

 

Air Force One bortida jurnalistlarga murojaat qilgan Tramp kubaliklarning energiyaga bo‘lgan ehtiyojini tushunishini aytib, bunday yordam Gavanadagi kommunistik hukumatga foyda keltirishidan xavotirda emasligini ta’kidladi. Uning fikricha, bu hukumat baribir tez orada qulaydi.

 

“Kuba tugagan. U yerdagi boshqaruv rejimi yomon, rahbariyat korrupsiyaga botgan. Kubaga bitta tanker neft keladimi-yo‘qmi, bu vaziyatni o‘zgartirmaydi. Men esa neft kiritilishiga ruxsat berishni afzal ko‘raman, chunki odamlar isitish, sovitish va boshqa zarur ehtiyojlar uchun energiyaga muhtoj,” — deya qo‘shimcha qildi Tramp.

 

Shu bilan birga, u Kuba hukumatiga nisbatan keskin bayonotlarini davom ettirib, Eron bilan bog‘liq vaziyat hal qilingach, AQSh qirg‘oqlaridan atigi 150 km uzoqlikda joylashgan ushbu davlatga ko‘proq e’tibor qaratishini aytdi.

 

Mart oyining boshida AQSh global neft oqimini yaxshilash maqsadida Rossiyaga nisbatan ayrim sanksiyalarni vaqtincha yumshatgan edi. Bu choralar AQSh va Isroilning Eron bilan urushi fonida cheklangan ta’minotni tiklashga qaratilgan. Biroq mazkur istisnolar Kuba, Eron, Shimoliy Koreya va Qrim bilan bog‘liq operatsiyalarni aniq taqiqlagan.

 

“Anatoliy Kolodkin” tankeri Rossiyaning Primorsk portidan taxminan 650 ming barrel (ayrim manbalarga ko‘ra 730 ming barrel) xom neft ortib yo‘lga chiqqan.

 

Kuba rasmiy nashri Cubadebate ushbu yetkazib berishni AQSh neft blokadasiga ochiqdan-ochiq qarshilik sifatida baholagan. Xabarlarga ko‘ra, Rossiya harbiy-dengiz kuchlari sanksiyalangan kemani La-Mansh bo‘g‘ozi orqali Karib dengizi tomon kuzatib borgan.

 

The New York Times nashrining yozishicha, AQSh Sohil qo‘riqlash xizmati kemaning Kubaga yetib borishiga to‘sqinlik qilmagan, biroq bu qarorning sababi ochiqlanmagan. Tankerni kuch bilan to‘xtatish esa hozirgi murakkab geosiyosiy vaziyatda Rossiya bilan to‘qnashuv xavfini oshirishi mumkin edi.

 

Tahlilchilarga ko‘ra, mazkur tanker Kubaning taxminan ikki yarim haftalik neft ehtiyojini qoplaydi, biroq qat’iy taqsimot sharoitida bu muddatni bir oygacha uzaytirish mumkin.