AQShning davlat qarzi tarixda ilk bor 40 trillion dollardan oshdi
Mamlakatning qonuniy qarz limiti 41,103 trillion dollar etib belgilangan.
AQSh Moliya vazirligining 18-avgust holatidagi ma’lumotlariga ko‘ra, mamlakatning jami davlat qarzi 40,047 trillion dollarga yetgan.
Ushbu qarzning:
-
32,265 trillion dollardan ortiq qismi jismoniy shaxslar va tashkilotlar oldidagi majburiyatlardan;
-
7,781 trillion dollardan ortiq qismi esa hukumat ichidagi qarzlardan iborat.
AQShning milliy qarzi federal hukumatning budjet taqchilligini qoplash uchun qarz mablag‘larini jalb qilishi natijasida shakllanadi. Mamlakat banklar, investorlar, xorijiy kreditorlar va suveren boylik fondlari kabi kreditorlar oldida majburiyatlarga ega.
Ma’lumotlarga ko‘ra, AQShning davlat qarzi 2017-yildan buyon ikki baravardan ko‘proqqa oshgan. Donald Tramp prezidentligi davrida qarz qariyb 12 trillion dollarga, Jo Baydenning to‘rt yillik prezidentligi davrida esa 8 trillion dollardan ortiq miqdorga oshgan.
Mutaxassislar qarzning sezilarli darajada o‘sishini koronavirus pandemiyasi davridagi favqulodda xarajatlar, soliq tushumlarining kamayishi hamda ijtimoiy dasturlarga ajratiladigan mablag‘larning ko‘payishi bilan bog‘lamoqda.
Hozirda AQSh har yili faqat davlat qarzi bo‘yicha foiz to‘lovlariga 1,1 trillion dollar sarflayotgani qayd etilgan. Iqtisodchilar qarzning yuqori sur’atlarda o‘sishi inflyatsiyani tezlashtirishi va boshqa davlat dasturlarini moliyalashtirish imkoniyatlarini qisqartirishi mumkinligidan xavotir bildirmoqda.
Peter J. Peterson jamg‘armasi raisi va bosh direktori Maykl Petersonning ta’kidlashicha, 40 trillion dollarlik davlat qarzi AQSh uchun juda yuqori ko‘rsatkich hisoblanadi. Uning fikricha, qarzning ortishi Vashingtondagi har ikki partiyaning yillar davomida olib borgan fiskal siyosati, shuningdek, aholining qarishi bilan ham bog‘liq.
Petersonning qayd etishicha, AQShda har kuni taxminan 10 ming kishi 65 yoshga to‘ladi. Ularning nafaqaga chiqishi, ijtimoiy ta’minot to‘lovlarini ola boshlashi, shuningdek, aholining uzoqroq umr ko‘rishi va sog‘liqni saqlash xarajatlarining yuqoriligi davlat xarajatlarining oshishiga olib kelmoqda.
Shu bilan birga, AQSh Moliya vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, mamlakatning qonuniy davlat qarzi limiti 41,103 trillion dollar etib belgilangan. Hozirgi qarz miqdori ushbu chegaradan pastligicha qolmoqda.
