Til bayrami kunida tarixiy qaror: O‘zbek alifbosini takomillashtirish qonuni imzolandi

Bugun, 21 oktyabr kuni Prezident Shavkat Mirziyoyev lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini takomillashtirishga qaratilgan qonunni imzoladi. Bu haqda Prezident administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva o‘zining Telegram-kanalida maʼlum qildi.

Yillar davomida lotin yozuvidagi imloviy noqulayliklar, ayniqsa, teskari vergulli va ikki harfli birikmalar eʼtirozlarga sabab bo‘lib keldi. Bir tovushning bir nechta belgi bilan yozilishi savodxonlikni qiyinlashtirib, yozma nutqimizda bahslarni keltirib chiqarayotgan edi.

O‘zbek tili bayrami kunida Prezidentimiz tomonidan «Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini joriy etish to‘g‘risida»gi Qonunga o‘zgartirish kiritish haqidagi tarixiy hujjatning imzolanishi ana shu uzoq yillik chalkashliklarga chek qo‘ydi. Fanlar akademiyasi olimlari, filologlar hamda 8 ta vazirlik va idora ishtirokida puxta ishlangan yangi tahrir 28 ta harf va 1 ta tutuq belgisidan iborat bo‘lib, tilimizda «Bir tovush — bir harf» degan muhim oltin qoidani ro‘yobga chiqardi.

Islohotning eng muhim nuqtasi shundaki, yozish va o‘qishda doimiy qiyinchilik tug‘dirgan 4 ta harf ixchamlashdi: G‘ o‘rniga Ğ ğ, O‘ o‘rniga Ö ö, Sh o‘rniga Ş ş hamda Ch o‘rniga Ç ç harflari qabul qilindi, mustaqil harf sifatida ortiqcha bo‘lgan “Ng” esa alifbo tarkibidan chiqarildi. Qonun eʼlon qilinganidan keyin 6 oy o‘tib kuchga kiradi — bu yangi alifboga ortiqcha shoshma-shosharliksiz, bemalol moslashish, ko‘nikish imkonini beradi.

Ushbu tarixiy qonun tilimizning sofligini saqlab, yosh avlodning savod chiqarishini osonlashtirish yo‘lida katta bayram tuhfasi bo‘ldi.