Жаҳон

Пандемия қайси соҳаларга катта фойда келтирди?

Uinston Cherchill “ҳар қандай инқироз–бу янги имконятлардир”, - деган эди. Буни COVID-19 пандемияси яна бир карра исботлади.

Пандемия қайси соҳаларга катта фойда келтирди?

 

 

Пандемия, бир томондан, жаҳон иқтисодиётига кучли зарба берган бўлса, иккинчи тарафдан, баъзи соҳалар учун катта имкониятлар эшигини очди. Айрим компаниялар учун бу том маънода “олтин аср”ни бошлаб берди. 2020 йилда технология, соғлиқни сақлаш ва бошқа тармоқларда янги миллиардерлар пайдо бўлди. Қуйида 2020 йилда пандемия туфайли катта даромад кўрган компания  ва соҳалар ҳақида сўз юритамиз.

 

Фармацевтика корхоналари

 

Коронавируснинг кенг  тарқалиши, энг аввало, дори-дармон ва шахсий ҳимоя воситаларига талабни кескин ошириб юборди. Шу боис  баъзи дори воситалари ва тиббий буюмлар таъминотида танқислик юзага келди. Масалан, 2020 йил март-апрель ойларида глобал миқёсда тиббий ниқоблар тақчиллиги кузатилди.

 

Баъзи давлатлар бундан  катта даромад кўрди. Хусусан, Хитой 2020 йил бутун дунёга 88.1 миллиард долларлик шахсий ҳимоя воситалариекспорт қилди.

 

Вакциналар ишлаб чиқариш бошлангач фармацевтика компаниялари акциялари нархи кескин ўсди.  Масалан, Moderna акциялари 2020 йилда 550 фоизга, BionTech'ники эса пандемия даврида 160 фоизга ошди. 2020йилда дунё миқёсида соғлиқни сақлаш соҳасида 50 нафар янги миллиардер пайдо бўлди.

 

Улардан бири Сержио Стеванато. У Италиянинг “Stevanato Group” компанияси бошлиғи бўлиб, шиша флаконлар ишлаб чиқаради. Форбес маълумотларига кўра, компания маҳсулотлари 40дан ортиқ вакциналар учун фойдаланилади. Стеванто бойлиги бир йил ичида 1.8 миллиард долларга етди.

 

Технологик гигантлар

 

IT ва технологик корпорациялар капитали ҳам пандемия даврида кескин ўсди. Масофавий иш ва таълимнинг оммавий жорий этилиши соҳага катта фойда келтирди.

 

Масалан, Zoom платформаси онлайн таълим ва ишда энг кўп ишлатилган дастур бўлди. Ушбу дастур 2020 йилнинг январида атиги  90 минг марта юкланган бўлса, 11 мартда бир кун ичида 343 минг янги фойдаланувчига эга бўлди. Апрель ойидаэса илова 160 миллион марта юкланган.  Масофавий таълим учун Зоом энг муҳим воситага айланди. Копмания асосчиси Эрик Юаньнинг бойлиги 6 миллиард доллардан ошди.

 

Карантин туфайли кўнгилочар объектлар фаолияти тўхтатилди. Шундан кейин онлайн кинотеатр ва кўнгилочар дастурларга талаб ошиб кетди. Масалан, Netflix обуначилари 2020 йилнинг  биринчи чорагида 183 миллионга етди. Бир йил, яъни 2020 йил давомида эса 15.77 миллион янги фойдаланувчи қўшилди.

 

Етказиб бериш хизмати

 

Пандемия туфайли етказиб бериш хизмати ҳам кескин ривожланди. Кафе ва ресторанлар ёпилиши, кўчаларда ҳаракатнинг кескин чегаралаб қўйилиши маҳсулотларни уйга етказиб беришга эҳтиёжини оширди. Курьерлик хизматини яхши йўлга қўйган овқатланиш шохобчалари инқироздан кам талафот кўрди.

 

2020 йилда етказиб бериш хизмати бозори 4 баравар ўсди. Бундан кўплаб компаниялар катта фойда кўрди. Масалан, Хитойнинг  Meituan компанияси контактсиз курьерлик хизматини жорий қилиб,  учувчисиз қурилмалардан кенг фойдаланди. Натижада миллиардлаб доллар  фойда олиб, умумий капитали 200 миллиард доллардан ошиб кетди.

 

Шунингдек, АҚШнинг  Manna, Starship Technologies вa Nuro компаниялари ҳам инновацион технологиялар –– робот ва сунъий интеллектни жорий қилди.

 

Пандемия қийинчиликлар билан бирга, янги форматда бизнес юритишга имкон берди. Рўй берган ўзгаришлар иқтисодиётда фан-техника ютуқларини кенг қўллаш имконини бермоқда.

 

 

 

Жаҳонгир Қўзиев

Малайзия 1,5 мингга яқин мянмаликни қайтарди: БМТ уруш ва таъқиб хавфидан огоҳлантирди

Малайзия 1,5 мингга яқин мянмаликни қайтарди: БМТ уруш ва таъқиб хавфидан огоҳлантирди

UNHCR уларнинг уруш давом этаётган мамлакатга қайтарилиши ортидан таъқибга учраши ёки мажбурий ҳарбий хизматга жалб қилинишидан хавотир билдирмоқда.

Қозоғистонда ҳарбийлар ўлими: 13 та жиноят иши қўзғатилди

Қозоғистонда ҳарбийлар ўлими: 13 та жиноят иши қўзғатилди

14 нафар ҳарбий ҳалок бўлган Каспий денгизидаги машғулотларни режалаштиришда қоидабузарликларга йўл қўйилгани аниқланди.

Қора денгизда кемада ёнғин чиқди: икки киши ҳалок бўлди

Қора денгизда кемада ёнғин чиқди: икки киши ҳалок бўлди

Руминия оммавий ахборот воситалари дон ортилган Туркия кемасига дрон зарбаси берилганини билдирмоқда.

Россияда «ўлат хавфи» сабаб бир қатор шифохоналар карантинга олинди

Россияда «ўлат хавфи» сабаб бир қатор шифохоналар карантинга олинди

Бунга 28 ёшли тиббиёт ходимининг вафот этгани сабаб бўлган. Айни пайтда у билан алоқада бўлган қарийб 200 киши ҳам изоляция қилинган.

Саудия Арабистони ва Яман ўртасида кескинлик: томонлар бир-бирига зарбалар бермоқда

Саудия Арабистони ва Яман ўртасида кескинлик: томонлар бир-бирига зарбалар бермоқда

Саудия Арабистони ҳусийлар назорати остида бўлган Сано шаҳрига зарба берди. Бунга жавобан ҳусийлар Саудия Арабистонининг йирик нефть-газ конига ҳужум қилди.

Франция мактабларида тартибсизликлар: 24 та мактаб ёқиб юборилди

Франция мактабларида тартибсизликлар: 24 та мактаб ёқиб юборилди

Ўқувчилар намойишлари ортидан 500 тагача таълим муассасасида дарслар тўхтатилган.

Кутилмаган ташриф: Германия канцлери Киевга борди

Кутилмаган ташриф: Германия канцлери Киевга борди

Германия Украинага 1,35 млрд евро ёрдам ажратиши кутилмоқда.

Трамп яна америкаликларга пул ваъда қилди:  20 миллиондан ортиқ кексага 90 доллардан берилади

Трамп яна америкаликларга пул ваъда қилди: 20 миллиондан ортиқ кексага 90 доллардан берилади

Оқ уйга кўра, маблағ Medicare Improvement Fund ҳисобидан ажратилиб, аксарият фуқароларга октябрь ойининг бошида тўғридан-тўғри ўтказилади.

Пандемия қайси соҳаларга катта фойда келтирди? | Zamon.uz