“Вирус билан касалланган болалар даволаниши учун жой етишмовчилиги бўлмайди” — Элмира Баситханова

Хабарингиз бор, 7 январь куни Ўзбекистонга келган хорижий давлат фуқаросидан COVID-19'нинг янги “Omicron” штамми аниқланди. Табиийки, бу аҳоли орасида турли ваҳимага сабаб бўлди. Юртимиздаги вазият, аҳолини ўйлантираётган турли саволларга жавоб олиш мақсадида Соғлиқни сақлаш вазири ўринбосари Элмира Баситханова билан суҳбатлашдик.

— Айни пайтда Ўзбекистонда эпидемиологик вазият қандай?

— Сўнги кунларда дунё бўйлаб ушбу мутациянинг тарқалиш географияси шиддат билан кенгайиб бормоқда. Айтиш лозимки, ўтган давр ичида мамлакатимизда вируснинг тарқалиш тенденциясини пасайтириш, эмлаш тадбирларини ташкил этиш, беморларни даволаш бўйича тиббиёт ходимларимиз катта тажриба тўплади.

Биз икки йил давомида касалликни мутацияга учраши, касаллик организмда қандай кечиши, даволаш усуллари бўйича изландик, изланяпмиз.

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг хулосасига кўра, миллат соғлом бўлиши учун 3 та омил керак. Биринчи омил ана шу мамлакатнинг давлат раҳбарининг сиёсий иродаси, яъни бу вазиятда қандай йўл тутиб борилиши. Эътиборлиси бу борада бизда аниқ кўрсатмалар берилган. Иккинчи омил бу албатта тиббиёт тизимининг хатти-ҳаракатлари. Учинчи омил эса жамиятнинг иштирокидир. Жамиятда вакцинациянинг ўзи 100 фоиз барча касалликлардан эҳтиёт қилади деган тушунча — нотўғри. Шахсий гигиена қоидаларига риоя қилиш ниқоб тақиш керак. Ўзаро мулоқотлар қанчалик кам бўлса шунчалик касалликни чўққига чиқадиган даврда касалланиш камайиши мумкин. Бу тиббиёт тарихида ҳам бор. Мавсумий грипп ва “Omicron”ни пайдо бўлиши ана шундай мулоқотларни максимал камайтириш керак.

— Бугунги кунда касаллик билан касалланган ҳомиладор аёллар ва болаларда учун шифохоналарда жойлар етарлими? Койкалар захирага олинганми?

— Ўзбекистон вируснинг кўтарилиш хавфига тайёр, дейишга асосларимиз етарли. 1-сонли Зангиота кўп тармоқли юқумли касалликлар шифохонасида ҳомиладор ва болалар учун алоҳида бўлимлардан жойлар тайёрланган. Бундан ташқари, Тошкент шаҳри ва вилоят марказларида болалар учун алоҳида болалар шифохоналари ҳамда ҳомиладор аёллар учун туғруқ комплексларида ҳам жойлар етарли. Барча шифокорлар махсус ўқитилган. Даволаш тизими ва тартиби жорий қилинган. Ўринлар захираси мавжуд. Ҳозирда Ўзбекистон бўйича 17 251 та болалар ўрни бор. Улардан 7 668 таси бўш. Болалар ўрнининг етишмовчилигига йўл қўйилмайди.

— Келгусида, айнан, "Omicron" штамми сабаб юртимизда чекловлар кузатилиши мумкинми?

— Ҳозирча йўқ. Чекловларнинг олдини олишнинг ягона йўли — вакцина олишдир.

— Ўзбек-хитой вакцинаси 100 фоиз "Оmicron"га чидамлими?

— Ноябрь ойидан бутун дунё мутахассислари бугунги кунда қўллаётган вакциналарни, айнан, ушбу штаммга таъсир даражаси бўйича статистикаларни беришяпти. Хусусан, ўзбек-хитой вакцинаси "Omicron"га чидамли эканини аниқладик.

Биз, албатта, CОVID-19 билан курашишда халқаро тажриба, ҳамкорлик ва халқаро илмий изланишларни тўлиқ амалга оширяпмиз. Дунёда “Omicron”нинг тарқалиши бўйича берилган статистикасида Хитой энг кам кўрсаткични эгалламоқда. Хитойни бу борадаги ютуқларини ўз-ўзидан рақамлар кўрсатиб беряпти. Демак, вакцина тиббий тил билан айтилганда, ҳаққоний натижалар бераётганини кўриш мумкин. Шунинг учун қўшма вакцинанинг ҳақиқатдан “Omicron”га тўлиқ таъсир қилиши исботланди.

Муножат Валиева