Кўчмас мулк ва транспорт сотувида ҳисоб-китоблар эндиликда нақдсиз шаклда амалга оширилади
1 апрелдан кўчмас мулк ва транспорт воситаларининг олди-сотди шартномалари тарафлар ўртасидаги ҳисоб-китоблар бўйича банклар томонидан тақдим этилган электрон маълумотлар асосида тасдиқланади.
Ўзбекистонда Президентнинг 2025 йил 10 декабрдаги ПФ-246-сонли фармонига биноан кўчмас мулк ва транспорт воситаларини сотиб олиш ва сотишда ҳисоб-китоблар тизими ўзгарди. Бу ҳақда “Ҳуқуқий ахборот” Тelegram-каналида хабар берилди.
Маълум қилинишича, эндиликда бу операциялар нафақат нотариус орқали, балки банклар билан электрон маълумотлар алмашиш орқали амалга оширилади.
Фармонда нақдсиз ҳисоб-китобларни оммалаштириш ва яширин иқтисодиёт улушини қисқартиришга қаратилган қўшимча чора-тадбирлар белгилаб берилган.
Шу муносабат билан Адлия вазирлиги 2026 йил 16 мартда нотариуслар ва банклар ўртасида электрон маълумотлар алмашиш тартибини тасдиқлади.
Қоидаларга кўра, 2026 йил 1 апрелдан бошлаб:
— кўчмас мулк объектлари,
— ишлаб чиқарилганига 10 йилдан ошмаган М, Н, О ва Г тоифадаги транспорт воситалари,
— махсус автотранспорт воситалари сотиб олинганда, ҳисоб-китоблар нотариус ва банклар ўртасидаги электрон маълумотлар орқали аниқланади.
Янги тартибга мувофиқ:
— Харидор ёки унинг вакили бангга ёзма ёки электрон ариза билан мурожаат қилади;
— Банк пул маблағларини эскроу ҳисобварағига киритади;
— Кредит асосида амалга оширилса, банк нотариусга электрон маълумот юбориши шарт;
— Харидорнинг банк ҳисобварағи эскроу ҳисобварағи сифатида фойдаланилиши мумкин;
— Нотариус маблағлар мавжудлигини электрон тарзда текшириб, шартномани расмийлаштиради;
— Маблағлар сотувчига ўтказилади ёки сўровга кўра нақд шаклда тақдим этилади.
“Адлия вазирлиги ва банклар ҳамкорлигида амалга ошириладиган бу тизим аҳоли учун ҳисоб-китобларнинг шаффофлигини ва молиявий хавфсизликни таъминлашга қаратилган”, дейилади хабарда.
