Кўчмас мулк ва транспорт сотувида ҳисоб-китоблар эндиликда нақдсиз шаклда амалга оширилади

Ўзбекистонда Президентнинг 2025 йил 10 декабрдаги ПФ-246-сонли фармонига биноан кўчмас мулк ва транспорт воситаларини сотиб олиш ва сотишда ҳисоб-китоблар тизими ўзгарди. Бу ҳақда “Ҳуқуқий ахборот” Тelegram-каналида хабар берилди.

 

Маълум қилинишича, эндиликда бу операциялар нафақат нотариус орқали, балки банклар билан электрон маълумотлар алмашиш орқали амалга оширилади.

 

Фармонда нақдсиз ҳисоб-китобларни оммалаштириш ва яширин иқтисодиёт улушини қисқартиришга қаратилган қўшимча чора-тадбирлар белгилаб берилган.

 

Шу муносабат билан Адлия вазирлиги 2026 йил 16 мартда  нотариуслар ва банклар ўртасида электрон маълумотлар алмашиш тартибини тасдиқлади.

 

Қоидаларга кўра, 2026 йил 1 апрелдан бошлаб:

 

— кўчмас мулк объектлари,

 

— ишлаб чиқарилганига 10 йилдан ошмаган М, Н, О ва Г тоифадаги транспорт воситалари,

 

— махсус автотранспорт воситалари сотиб олинганда, ҳисоб-китоблар нотариус ва банклар ўртасидаги электрон маълумотлар орқали аниқланади.

 

Янги тартибга мувофиқ:

 

— Харидор ёки унинг вакили бангга ёзма ёки электрон ариза билан мурожаат қилади;

 

— Банк пул маблағларини эскроу ҳисобварағига киритади;

 

— Кредит асосида амалга оширилса, банк нотариусга электрон маълумот юбориши шарт;

 

— Харидорнинг банк ҳисобварағи эскроу ҳисобварағи сифатида фойдаланилиши мумкин;

 

— Нотариус маблағлар мавжудлигини электрон тарзда текшириб, шартномани расмийлаштиради;

 

— Маблағлар сотувчига ўтказилади ёки сўровга кўра нақд шаклда тақдим этилади.

 

“Адлия вазирлиги ва банклар ҳамкорлигида амалга ошириладиган бу тизим аҳоли учун ҳисоб-китобларнинг шаффофлигини ва молиявий хавфсизликни таъминлашга қаратилган”, дейилади хабарда.