“Яшил энергия” фойдасига газдан воз кечиш нимага олиб келади?
Бу ҳаво сифати яхшилаб, энергия самарадорлигини оширади.
Бугунги кунда иқлим ўзгариши, атмосфера ҳавоси ифлосланиши ва бошқа долзарб экологик муаммолар кечиктириб бўлмас чора-тадбирларни тақозо этмоқда. Ана шундай чоралардан бири қайта тикланадиган манбалардан олинадиган электр энергиясидан фойдаланишга — «яшил энергетика»га тўлиқ ўтишдир.
Иссиқхона газлари ташламалари камаяди
Аҳоли зичлиги юқори бўлган шаҳарларда (масалан, Тошкентда) ҳавонинг ифлосланиши аҳоли саломатлигигасезиларли таъсир кўрсатади. Газдан электр энергиясига ўтиш эса нафас йўллари касалликларини камайтиришорқали аҳоли саломатлигини яхшилайди.
Қайта тикланадиган манбалардан олинадиган электренергияси — қуёш, шамол ва гидроэнергетикаданфойдаланиш — карбонат ангидрид (СО₂) ва метангазлари камайтиришга ёрдам беради. Мисол учун, қуёш панеллари ёки шамол турбиналари ёрдамидаэлектр энергиясини ишлаб чиқаришда, эксплуатациябосқичида углерод чиқиндилари деярли йўқ.
Ҳаво сифати яхшиланади
Газ қозонлари ва печлар ўзидан НОₓ чиқаради, буэса яшаш жойлари ва атрофидаги ҳаво сифатиниёмонлаштиради. Ушбу бирикмалар тутун ва кислоталиёмғирнинг шаклланишига ҳисса қўшади ва инсонсаломатлигига салбий таъсир кўрсатади. Газданфойдаланишдан воз кечиш эса аҳоли пунктларида ҳавосифатини ёмонлаштирадиган азот оксиди (НОₓ) кабизаҳарли моддалар эмиссиясини камайтиради. Чункиелектр иситкичлар ва иссиқлик насослари НОₓ ёки бошқазаҳарли бирикмалар чиқармайди. Бу хонадонлар вашаҳарларда ҳаво сифатини яхшилаш учун, айниқса, муҳимдир.
Метан хавфи бартараф этилади
Табиий газни қазиб олиш ва ташиш жараёнида кучлииссиқхона гази — метан ажралиб чиқади. Метан сизибчиқишини назорат қилиш жуда қийин ва углероднингсалбий таъсирини сезиларли даражада оширади. Электренергиясидан, айниқса, қайта тикланадиганманбалардан фойдаланиш эса бу хавфни бутунлай йўққилади.
Энергия самарадорлиги оширилади
Замонавий электр жиҳозлари (масалан, индукционпечлар, иссиқлик насослари) газга қараганда анчатежамкор, бу эса умумий энергия сарфини камайтиради.
Иссиқлик насослари (ҳаво, сув) анъанавий газтизимларига қараганда камроқ энергия сарф қилади. Масалан, бундай насосларнинг энергия конвертацияқилиш самарадорлиги 300-400% га етиши мумкин.
Атмосферага 6,5 миллион тонна зарарли газларчиқишининг олди олинади
Юқорида келтириб ўтилган омиллар, умуман, бутундунё экологик вазиятни барқарорлаштириш, атроф-муҳит ифлосланишини камайтириш, иқлим ўзгаришларининг салбий оқибатларини юмшатиш вабошқа долзарб муаммоларни бартараф этиш мақсадидатўлиқ «яшил энергетика»га ўтмоқда. Хусусан, Ўзбекистонда ҳам 2030 йилга келиб ишлаб чиқаришдақайта тикланадиган энергия манбаларининг улушини 54 фоизга етказиш, 19 минг МВт қувватга эгақўшимча «яшил қувватлар»ни қуриш кўздатутилган. Шунингдек, 3400 МВт қувватга эга 18 та қуёш ва шамол электр станцияси ҳамда 1800 МВтқувватга эга энергия сақлаш тизимини ишга туширишмақсад қилинган. Мазкур чора-тадбирлар «яшиленергия» ишлаб чиқариш ҳажмини 12 миллиард кВт/соатгача ошириши кутилмоқда. Бу 5 миллион хонадоннинг йиллик истеъмолига тенг бўлиб, атмосферага 6,5 миллион тонна зарарли газларчиқишининг олдини олади.
