O‘zbekistonda ekologik huquqbuzarliklar uchun jarimalar oshirilishi rejalashtirilmoqda

 

Prezident Shavkat Mirziyoyev 30-aprel kuni tabiatni muhofaza qilish, ekologik barqarorlikni ta’minlash, chiqindilarni boshqarish tizimini takomillashtirish hamda muhofaza etiladigan tabiiy hududlarni rivojlantirishga qaratilgan keng ko‘lamli takliflar taqdimoti bilan tanishdi.

 

Taqdimotda mamlakatda so‘nggi yillarda ekologiya sohasida amalga oshirilayotgan islohotlar, “yashil iqtisodiyot” tamoyillarini joriy etish, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish va ekologik madaniyatni oshirish bo‘yicha bajarilayotgan ishlar tahlil qilindi.

 

Tahlillarga ko‘ra, ekologiya sohasidagi huquqbuzarliklar soni ortib bormoqda: 2024-yilda 47 mingdan ortiq holat aniqlangan bo‘lsa, 2025-yilda bu ko‘rsatkich 59 mingdan oshgan. Amaldagi jarima tizimi esa ayrim hollarda yetkazilgan ekologik zarar bilan mutanosib emasligi sababli, ba’zi korxonalar uchun jarima to‘lash ekologik talablarni bajarishdan ko‘ra osonroq variantga aylanib qolayotgani ta’kidlandi.

 

Shu munosabat bilan ekologik huquqbuzarliklar uchun moliyaviy javobgarlik tizimini qayta ko‘rib chiqish, jarimalarni yetkazilgan zarar miqdoriga to‘liq bog‘lash hamda xalqaro amaliyotga moslashtirish taklif etildi. Jumladan, daryo o‘zanlaridan noqonuniy qazib olish, suv havzalarini ifloslantirish, daraxt va butalarni ruxsatsiz kesish, atmosfera havosiga zararli chiqindilar chiqarish, qurilish maydonlarida chang va qumning havoga ko‘tarilishiga yo‘l qo‘yish, chiqindilarni belgilanmagan joylarda yoqish kabi holatlar uchun keskin moliyaviy chora joriy etish rejalashtirilmoqda.

 

Shuningdek, ma’muriy jarima va tabiatga yetkazilgan zarar uchun kompensatsiya to‘lovlarini yagona moliyaviy sanksiyaga birlashtirish taklifi ko‘rib chiqildi. Ushbu tartibga ko‘ra, korxona o‘z aybini tan olgan taqdirda Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi tomonidan sanksiya qo‘llanadi, nizoli holatlarda esa masala sud tartibida hal etiladi.