Суднинг қора курсисида пешонасига “жиноятчи” деб тамға босилганлар суд ҳукмига кўра бугун шу ерда. Улар совуқ бетонларга юзларини босиб, ўтмиши ҳақида жуда кўп ўйга ботишади. Ўтган умри гўёки видеотасмадек кўз ўнгида гавдаланаверади. Жавобсиз саволлар олдида ҳар доим ожиз қолаверади, киши...
Қўқонлик Фарход Ҳамидов ҳозир 59 ёшда. У олий маълумотли, Тошкент давлат университетининг юридик факультетини тамомлаган. Оилали, 3 фарзанднинг отаси. “Ваҳобийлар” оқимида амир, “Акромийлар” оқимида эса ҳарбий қўмондон бўлган.
— Мен 1981/83 йилларда собиқ совет давлатининг "Оксива" таркибида 40 армиянинг 191-сонли алоҳида бўлимининг разведка отрядида хизмат қилганман. Хизмат давомида бир неча медаль ва орденлар олганман. Хизматдан сўнг давлат университетининг кундузги факультетини битирганман. 1990 йил шарқ миллий курашда “Ушу”нинг 6 та йўналиши бўйича ва “Карате-до” бўйича Ўзбекистонда етакчи устозлардан бири бўлганман. Фаолиятим давомида минглаб шогирдлар чиқарганман.
1990 йиллар Қўқон шаҳрида марҳум акам Қаҳрамон Ҳамидов “Одамийлик ва инсонпарварлик” уюшмаси очган. Шу даврда турли диний оқимлар авж олган пайти эди. Акам ўзи билмаган тарзда “Ваҳобийлик” оқимига кириб қолган. Акам орқали мен ва менинг шогирдларим ҳам даъват қилиндик. Биз ушбу оқимга кириб, ибодат қилишни бошладик. Машғулот давомида бошқа шогирдларимни ҳам шу оқимга киришга даъват қилдим. Тожикистондаги Давлат Усмон, Абдулла Нурийлар билан доимий алоқада бўлинди. Сўнг кутилмаганда менга ҳам жиноий иш қўзғалгани ҳақида хабар топдим. Биринчи рейс билан Россия давлатига қочиб кетдим. 6 йил давомида Россиядан туриб ўз ишимни давом эттирдим. 1996 йил ўз хоҳишим билан Ўзбекистонга қайтиб келаётганимда миллий хавфсизлик хизмати ходимлари томонидан қўлга олиндим ва қамалдим.
Орада Афғонистонда хизмат қилганим инобатга олинди ва мен амнистияга тушдим. Бироқ орадан яна 70 кун ўтиб, 1990 йил бўлган саъй-ҳаракатлар учун мен яна қайта 22 йилга қамалдим. Мен Олий судга мурожаат қилдим. Мурожаатимдан сўнг жазо муддати қисман олиб ташланди. Сўнг Биринчи Президент И.А.Каримов номига авф ёздим ва 2005 йил биринчилар қаторида қўйиб юборилдим.
2005 йил чиққанимдан сўнг Тошкентда аввалги мен билан жазо муддатини ўтаган “Акромийлар” йўналиши бўйича лидерлардан бири Қобил Парпиев мени қидириб топди. Ва мени “Акромийлар” сафига таклиф қилди. Мен таклифни рад этмай ушбу оқимга кирдим. Менга қурол топиб беришни сўрашди. Мен уларга етарлича қурол етказиб бердим. Сўнг 2005 йил Андижон воқеасида қатнашдик.
—Сиз “Ваҳобийлар” оқимида эдингиз, сўнг 2005 йил “Акромийлар” оқимига ўтдингиз. Бундан мақсад нима эди ёки сизга таъзиқ бўлдими?
— Йўқ, мени ҳеч ким мажбур қилмади. Мен ўз хоҳишим билан бу оқимга кирдим. Андижон воқеаларида ҳам ўз хоҳишим билан қатнашдим. Улар мени жанговор фаолиятимдан фойдаланишди. Мен уларда ҳарбий қўмондон бўлдим.Сўнг мени яна қайта қўлга олишди. Оғир тартибли колонияда ўз жазойимни ўтадим. Менга енгиллик беришларини сўраб, яна бир неча бор мурожаат қилдим. Юртбошимиз ташаббуслари билан мени мана шу 13-сонли жазони ижро этиш муассасасига олиб келишди.
— Умумий неча йилдан буён қамоқ жазосини ўтаб келасиз?
— 27 йилдан буён қамоқ жазосини ўтаб келаман. Озодликка чиқишимга яна 3 йилу 9 ой бор.
— Келажагингизни қандай тасаввур қиляпсиз?
— Агар бу ердан чиқсам, мен металлургия бўйича тадбиркорликни йўлга қўймоқчиман. Россияда бирга хизмат қилган дўстларим билан алоқаларни тиклаб, металл ва ёғоч маҳсулотларини Ўзбекистонга олиб келиб цех очаман. 70 фоизини халққа хомашё тариқасида сотсам, қолганини ишлаб чиқаришга йўналтираман. Ундан тушган маблағни спортни “карате-до”ни ривожлантиришга сарф қилиш ниятим бор.
Мен яна ўша аввалгидек ёшларга тренерлик қилишни истайман. Мен қўлга киритолмаган ютуқларни шогирдларим қўлга киритишини истайман. Ўзбекистон давлатининг сарҳадларини қўриқлайдиган ҳақиқий жасур йигитлар бўлиб етишишини истайман.
— Сиз диний экстремистлар фойдасига ишлагансиз, озодликка чиқсангиз сизни улар яна қидириб топиб келиши ва ўз оқимига жалб қилмаслигига кафолат бера оласизми?
— Мен ожизлик қилдим. Энди кўзим очилди. Мен қайсидир маънода акамнинг жиноятлари учун ҳам қамалдим. Мен шукрона қиламан. Ҳозир бир кам 60 га чиқдим. Бу ёғига қанча умрим қолди, билмайман. Аммо энди қолган умримни болаларимга, невараларимга сарф қилиш ниятим бор. Қилган жиноий ишларимдан қаттиқ пушаймонман. Бу жиноятларни қайта такрорланмайман.
— Жазони ижро этиш муассасасида қандай касб ҳунарни эгалладингиз?
— 1998 йилдан буён муассаса ҳудудидаги мебель цехида ишлайман. Мебель йиғиш бўйича қўлимдан бемалол ҳамма иш келади.
Оилам бор эди, ҳозир ажрашганман. Аслида, икки марта уйланганман. Биринчи аёлим грузиялик эди. Бирга университетда ўқиганмиз. Ундан бир ўғлим бор. Бироқ ҳечам кўрмаганман. Иккинчи аёлим Қўқонда яшайди. Ундан бир қиз бир ўғлим ва 6 та неварам бор. Улар билан алоқам яхши. Келиб мендан хабар олиб туришади.
— Қамоқхонада ўтган даврингизда нималарни йўқотдингиз?
— Энг алам қилгани фарзандларимга ўзим истагандек тарбия беролмадим. Ўсиб улғайишини кўра олмадим. Фарзандларим уйли-жойли бўлишди, тўйини кўролмадим. Ота-онам, 3 та акам оламдан ўтди, қабрига кўма олмадим. Жуда афсусдаман. Ўйлаб қарасам, ҳаётимнинг аксарият қисми шу — тўрт девор ичида ўтди.
Муножат Валиева