Исроиллик олимлар қаришни секинлаштирувчи ҳужайрани топди

Исроиллик тадқиқотчилар инсон организмда қариш жараёнини секинлаштиришга ёрдам берадиган янги иммун ҳужайралар турини аниқлади. Катта илмий қизиқиш уйғотган ушбу кашфиёт Nature Aging журналида чоп этилган бўлиб, биологик қаришнинг асосий механизмларини тушунишда янги саҳифа очди.

 

Олимлар CD4-Eomes деб аталадиган махсус T-ҳужайра турини топди. Бу ҳужайралар организмда “senescent” — яъни қаригaн ва зарарли ўзгаришларга учраган ҳужайраларни аниқлаб, уларни йўқ қилишга ёрдам беради. Senescent ҳужайраларнинг ортиши қариш, тўқималарнинг заифлашуви, яллиғланиш ва кўплаб касалликларнинг ривожланишида муҳим омил саналади.

 

Ҳайвонларда ўтказилган тажрибалар шунu кўрсатдики, агар CD4-Eomes ҳужайралари камайтирилса, қаригaн ҳужайралар тез кўпаяди, мушаклар ва органлар фаолияти сустлашади, ҳатто умр давомийлиги қисқаради. Аксинча, уларни сақлаб қолиш ёки кучайтириш қаришни секинлаштиришга ёрдам беради.

 

Тадқиқотчилар бу ҳужайра тури инсонларда ҳам мавжудлигини тасдиқлади. Қизиқарли жиҳати шундаки, CD4-Eomes ҳужайралари узоқ умр кўрган айрим шахсларда — 100 ёшдан ошган “супер ёши катта” инсонларда — кўпроқ учраган. Бу ҳолат уларнинг иммун тизими қаришга қарши фаол курашган бўлиши мумкинлигини кўрсатади.

 

Мазкур кашфиёт қаришга қарши келажак терапиялар учун янги йўналиш очиши мумкин. Тадқиқотчилар фикрича, агар CD4-Eomes ҳужайраларини сунъий равишда кўпайтириш ёки фаоллаштириш имконияти яратилса, senescent ҳужайраларни назорат қилиш осонлашади ва соғлом умр давомийлиги оширилади.