O‘zbekistonda sun’iy intellektni yaratish va foydalanish bo‘yicha etika qoidalari tasdiqlandi
Mazkur etika qoidalari sun’iy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va foydalanish bo‘yicha tamoyillar va talablarni, shuningdek sun’iy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlarini belgilaydi.
Adliya vazirligi 14-mart 2026-yilda Sun’iy intellektga asoslangan yechimlar etika qoidalarini davlat ro‘yxatidan o‘tkazdi. Bu haqda “Huquqiy axborot” Telegram-kanalida xabar berildi.
Qayd etilishicha, mazkur etika qoidalari sun’iy intellektga asoslangan yechimlarni yaratish, joriy qilish va foydalanish bo‘yicha tamoyillar va talablarni, shuningdek sun’iy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlarini belgilaydi.
Hujjat sun’iy intellekt texnologiyalari va tizimlaridan foydalanishda quyidagi asosiy etika tamoyillarini belgilaydi:
— qonuniylik,
— shaxs, jamiyat va davlat manfaatlari hamda atrof-muhitni himoya qilish ustuvorligi,
— tushunarlilik,
— mas’uliyat va nazorat,
— adolatlilik va kamsitishga yoʻl qoʻymaslik
— ochiqlik va shaffoflik,
— ma’lumotlar himoyasi hamda ishonchlilik va xavfsizlik.
Shu bilan birga, qoidalar sun’iy intellekt texnologiyalari asosida ishlaydigan axborot tizimlari natijasiga tayanmaslik kerak bo‘lgan sohalarni ham belgilagan. Inson huquq va erkinliklariga aloqador yuridik qarorlarni, sog‘liqni saqlash sohasidagi (kasalliklarni tashxislash, davolash usullari va boshqa) qarorlarni qabul qilishda sun'iy intellektga tayanmaslik kerakligi ta'kidlangan.
Qoidalarga muvofiq, sun’iy intellekt texnologiyalarini ishlab chiquvchi va joriy etuvchilar foydalanuvchilarga ulardan qanday maqsadda foydalanish mumkinligi yoki taqiqlanganligi, sun’iy intellekt yechimlari doim to‘g‘ri bo‘lmasligi va natijalardan faqat tavsiyaviy yoki ma’lumot uchun foydalanish mumkinligi haqidagi ma’lumotlarni taqdim qilishi zarur bo‘ladi.
Shuningdek, qoidalarda sun’iy intellekt ishtirokchilarining huquq va majburiyatlari belgilab berilgan.
