Xitoy—Qirg‘iziston—O‘zbekiston temiryo‘li 2030-yilda ishga tushiriladi
Mazkur temiryo‘li qurilishi yakunlanishi bilan mamlakatlar yangi tranzit yo‘llariga ega bo‘ladi va yuk yetkazib berish vaqti qisqaradi.
Markaziy Osiyo mamlakatlari tranzit salohiyatini oshirishga qaratilgan yangi temiryo‘l loyihasi 2030-yilda ishga tushirilishi rejalashtirilmoqda. Bu haqda Qirg‘iziston prezidenti Sadir Japarovga tayanib, 24.kg xabar berdi.
Japarovning so‘zlariga ko‘ra, Xitoy—Qirg‘iziston—O‘zbekiston temiryo‘li qurilishi yakunlanishi bilan mamlakatlar yangi tranzit yo‘llariga ega bo‘ladi va yuk yetkazib berish vaqti sezilarli darajada qisqaradi. Bu esa mintaqa uchun yangi bozorlarga chiqish imkoniyatlarini kengaytiradi.
Prezident Japarov bugungi kunda temiryo‘l bo‘ylab infratuzilmani rivojlantirish va savdo-logistika markazlarini qurish davr talabi ekanini ta’kidladi.
Temiryo‘l qurilishi 2024-yil 27-dekabrda boshlangan bo‘lib, 2025-yil 16-dekabr kuni Bishkekda loyihani moliyalashtirish bo‘yicha kredit bitimi imzolangan.
Loyihaning umumiy qiymati 4,7 milliard AQSh dollarini tashkil etadi.
Mablag‘ning qariyb yarmi — 2,3 milliard dollar Xitoy tomonidan 35 yil muddatga kredit sifatida uch davlat tomonidan tashkil etilgan qo‘shma loyiha kompaniyasiga ajratiladi. Kreditni qaytarish bevosita loyiha kompaniyasi zimmasiga yuklatiladi. Qolgan 2,3 milliard dollar esa qo‘shma kompaniya ustav kapitaliga kiritiladi. Unda Xitoyning ulushi 51%, Qirg‘iziston va O‘zbekistonning ulushi esa 24,5%dan bo‘ladi.
2030-yilda temiryo‘l orqali yillik yuk tashish hajmi 8 million tonna, 2040-yilda 10 million tonna, 2050-yilda esa 13,5 million tonnani tashkil etishi kutilmoqda. Qirg‘iziston hukumati loyiha 30-40 yil ichida o‘zini oqlashini bildirgan.
Prezident Japarov shuningdek, loyiha mintaqaning xalqaro ahamiyatini oshirish va yangi tranzit aloqalarini yaratishda muhim rol o‘ynashini ta’kidladi.
