APLda maoshlarning o‘sishi
Premyer-ligada eng ko‘p maosh oluvchi futbolchi Krishtianu Ronaldu hisoblanadi.
Futbol dunyoda eng tez rivojlanayotgan sport turlaridan biri bo‘lib, u sayyoradagi translyatsiya huquqlarining 40 foizini qamrab oladi. Bundan tashqari bu ko‘pchilik rivojlangan mamlakatlar iqtisodiyotining muhim qismi hisoblanadi. Jonli efirga bo‘lgan talabning o‘sishi futbolni o‘ziga xos biznes-magnatga aylantirdi. Globallashuv, ommaviy axborot vositalarining yoritilishi va texnologiya uni dunyoning har bir burchagiga tarqatish imkoniyatini berdi. Futbolchilar nafaqat mashhurlik, balki daromad bo‘yicha ham kino, musiqa va boshqa sohalar vakillariga tenglashib oldi. Hatto ulardan oshib ketishdi. Bugungi kunda o‘tgan asrning boshida Angliyada bir futbolchining haftalik maoshi 4 funt sterlingdan oshmaganini tasavvur qilish juda qiyin.
Ronaldu APLda eng ko‘p maosh oladi
1992-yilda Angliya Premyer-ligasi tashkil etilgan vaqtda “Manchester Yunayted” va “Liverpul” futbolchilari uchun 8 million funt sterlingdan maosh sarflardi.
O‘ttiz yil o‘tgach, televideniye shartnomalari va xorijiy sarmoya tufayli ish haqi fondlari keskin oshdi. Ayni damda Angliyaning eng ko‘p to‘lov qobiliyatiga ega klubi amaldagi chempion “Manchester Siti” hisoblanadi. Gvardiola jamoasi futbolchilarining maoshi yiliga 355 million funt sterlingni tashkil qiladi. Undan keyin “Chelsi” (343 million funt), uchinchi o‘rinda “Manchester Yunayted” (323 million funt), “Liverpul” 314 million funt, “Arsenal” 244 million funt va “Tottenhem” - 205 million funt sterling sarflaydi. “Manchester Yunayted” hujumchisi Krishtianu Ronaldu - haftasiga 515 ming funt maosh oladi. Ammo bu 1992 yilda “Liverpul” vingeri Jon Barns tomonidan yuzaga kelgan sensatsiya bilan solishtirganda juda oddiy ko‘rinadi.
Premyer-liga Top-5 chempionatlari ichida chet ellik o‘yinchilar uchun eng foiz stavkasiga ega hisoblanadi. Ammo rezidentlar uchun stavka ancha yuqori - 45%. Buni Yevropaning boshqa yetakchi ligalari bilan solishtirish mumkin. Fransiyada bu ko‘rsatkich 50% (xorijiy futbolchilar uchun 30%), Italiyada - 43% (25%), Ispaniya va Germaniyada - 47% (mos ravishda 24% va 25%).
Maʼlumotlarning shaffofligi agentlarga klub rahbariyatiga har qanday talab qo‘yish imkonini beradi. Chunki ular jamoalar televideniye shartnomalaridan qancha daromad olishlarini bilishadi, shuningdek chiptalar sotishdan tushadigan daromadlar haqida tasavvurga ega va hokazo.
Shunga qaramay, yangi bitimlar tuzayotganda, aksariyat klublar turnir ko‘rsatkichlari va o‘yinchining jamoaga qo‘shgan hissasini hisobga olishadi.
Muhammad Saloh maoshini 350 ming funt sterlingga yetkazish uchun so‘nggi to‘rt yil ichida Premyer-liga, Chempionlar ligasi, klublar o‘rtasidagi jahon chempionati va Angliya kubogini qo‘lga kiritdi. “Manchester Siti” esa o‘tgan yilning o‘zida Kevin De Bryuyne bilan yangi shartnoma imzolab futbolchining maoshini 400 ming funt sterlingga oshirgan.
2003-yil iyun oyida “Chelsi” Roman Abramovich tomonidan sotib olinganidan so‘ng, “Chelsi” transfer narxi va o‘yinchilarning maoshlarini oshirdi. Rossiyalik milliarder keyingi 18 yil ichida Demen Daffning 17 million funt sterlinglik shartnomasidan Romelu Lukakuning 98 million funt sterlinglik kelishuvigacha bo‘lgan klubning transfer rekordini yangiladi. Biroq bu yilning o‘zida londonliklar futbolchilarga 300 ming funt sterlingdan ortiq maosh to‘lashga ruxsat berishdi. Ayni damda “Siti”dan sotib olingan Rahim Sterling 325 ming funt sterling maosh olmoqda.
“Tottenhem” yetakchisi va Angliya terma jamoasi sardori Harri Keyn 200 ming funt daromad qilmoqda. Ish haqining o‘sish tendensiyasi yildan-yilga barqaror bo‘lib, uzoq vaqt davom etishi mumkin.
