Хитой ривожланаётган давлатларга энг кўп қарз берган давлатга айланди
Экспертлар Пекин Марказий банк захираларидан фойдаланиб, юзлаб миллиард кредит ажратганини қайд этишган. Шу билан бирга ХХР ривожланаётган давлатларни “қарз қопқони”га туширишда айбланган.
Хитой АҚШни қувиб ўтиб, сўнгги ўн йилликда ривожланаётган давлатларнинг энг йирик кредиторига айланди. Бу ҳақда Жаҳон Банки, AidData тадқиқот лойиҳаси, Гарвард университети ва Германиянинг Киль жаҳон иқтисодиёти институти экспертлари тадқиқотида сўз боради.
2000-2021 йиллар оралиғида ХХР қарз муаммоси билан тўқнашган 22 давлатга 240 миллиард долларлик фавқулодда ёрдам берган. Улар орасида Аргентина, Нигерия ва Покистон каби йирик мамлакатлар бор. Кредитлар манбаси сифатида Пекин ўз Марказий банкининг гигант захираларидан фойдаланади — у 3.3 триллион долларга баҳоланмоқда.
Молиявий ёрдам асосан Хитой миллий банкининг своп-келишувлар тармоғи орқали тақдим этилган — амалда бу марказий банклар орасида юань орқали бериладиган фоиз ставкаси паст бўлган кредитлар ҳисобланади. бир неча йил ичида ХХР Халқаро валюта жамғармасидан кўпроқ миқдорда муҳтож давлатларга ёрдам берган. Экспертларнинг фикрича, бу орқали хитойликлар ўз валютаси орқали халқаро савдони амалга оширишни кенгайтирмоқчи.
Шу билан бирга айримлар, жумладан, Bloomberg билан суҳбатда Жаҳон банкининг собиқ бош эксперти Кармен Рейнхарт Хитой марказий банки сиёсатини танқид қилган. Унинг сўзларига кўра, Пекин қарздор давлатларнинг муаммоларини ечишга ёрдам бермайди, улар ўз навбатида қарзи ортиши эвазига аввалгидан ҳам жиддийроқ муаммоларга дуч келмоқда. Баъзи америкалик амалдорлар Хитой ривожланаётган давлатларни “қарз қопқони”га туширганини ва улар ҳозирда ХВЖдан ёрдам сўраётганини таъкидлашган.
