Дания пойтахти Копенгаген ҳамда Гренландиянинг Нуўк шаҳрида АҚШ президенти Доналд Трампнинг Гренландияни АҚШга қўшиб олиш ҳақидаги баёнотларига қарши оммавий намойишлар бўлиб ўтди. Намойишчилар орол суверенитети ва халқаро ҳуқуқ тамойилларини ҳурмат қилишга чақирди. Бу ҳақда Reuters хабар берди.
Копенгагенда намойишчилар “Гренландия сотилмайди”, “Йўқ — демак йўқ” ва “Гренландиядан қўлни торт” каби шиорлар билан АҚШ элчихонаси томон юриш қилди. Айрим қатнашчилар Доналд Трамп тарафдорларига хос қизил бейсболкаларни эсга солувчи, аммо “Make America Go Away” (“Американи четга чиқар”) деган ёзув туширилган бош кийимларда намоён бўлди.
Гренландия пойтахти Нуўк шаҳрида эса минглаб одамлар бош вазир Йенс-Фредерик Нильсен бошчилигида АҚШ консуллиги томон юриш қилди. Улар Гренландиянинг маҳаллий номи — “Kalaallit Nunaat” деб қичқириб, байроқ ва баннерларни кўтариб чиқишди.
«Бугун бу ерга келишимдан мақсад — Гренландия сотилмаслигини очиқ кўрсатиш. Бу ўйинчоқ эмас, бу — бизнинг уйимиз», — деди намойишчилардан бири, давлат хизматчиси Ная Холм.
Ташкилотчиларнинг баҳолашича, Копенгагендаги акцияда 20 мингдан ортиқ одам иштирок этган. Бу деярли Нуўк шаҳри аҳолиси сонига тенг. Дания полицияси расмий рақамларни эълон қилмаган. Шунингдек, мамлакатнинг бошқа шаҳарларида ҳам шунга ўхшаш норозилик акциялари ўтказилган.
Трампнинг Гренландия ҳақидаги бир неча маротаба такрорланган баёнотлари АҚШ ва Дания ўртасида дипломатик кескинликка сабаб бўлди. У оролни АҚШ хавфсизлиги учун стратегик аҳамиятга эга, деб ҳисоблаб, уни қўлга киритиш учун куч ишлатиш эҳтимолини ҳам истисно этмаган. Бу баёнотлар Европа давлатлари томонидан кескин танқид қилинмоқда.
57 минг аҳолига эга Гренландия 1979 йилдан бери кенг автономияга эга бўлса-да, ҳали ҳам Дания таркибида қолмоқда. Орол парламентидаги барча сиёсий кучлар келажакда мустақилликни қўллаб-қувватлайди, аммо муддат борасида якдил эмас. Яқинда эса улар АҚШ таркибига киришдан кўра, Дания билан қолишни маъқул кўришларини билдирган.
Reuters сўровига кўра, америкаликларнинг атиги 17 фоизи Трампнинг Гренландияни қўшиб олиш ташаббусини қўллаб-қувватлайди. АҚШ президенти эса бу сўров натижаларини “сохта” деб атаган.