Xitoylik olimlar silni davolashning samarali yo‘lini topishdi
Dunyoda yiliga 1,7 million nafar kishi kasallik oqibatida hayotdan ko‘z yumadi.
Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti maʼlumotlariga ko‘ra, dunyoda yiliga 10 million kishi tuberkulyoz xastaligiga chalinadi.
Maʼlumki, tuberkulyoz 99 foiz holatda havo-tomchi yo‘li orqali yuqadi va asosan o‘pkani zararlaydi. Xastalik qo‘zg‘atuvchisi sil tayoqchalari hisoblanib, ular har qanday sharoitga chidamli. Yaʼni issiqda ham, sovuqda ham ko‘paya olish xususiyatini yo‘qotmaydi.
Yaqinda xitoylik olimlar mazkur bakteriyaning immunitetga oson “chap berishi” sababini aniqladi.
Tadqiqotchilar xulosasiga ko‘ra, sil tayoqchasi infeksiyadan zararlangan hujayraning o‘z-o‘zini yo‘q qilishiga yo‘l bermaydi va yallig‘lanish reaksiyasini keltirib chiqaradi.
Shu bois Xitoy mikrobiologiya instituti olimlari sil tayoqchasining butun genomini va u ajratib chiqaradigan hamda hujayralarga taʼsir ko‘rsatishi mumkin bo‘lgan barcha oqsillarni o‘rgandi.
Yakunda shubha ostiga olingan 201 ta oqsil orasidan PtpB deb nomlangani ajratib olindi. Maʼlum bo‘lishicha, u zararlangan hujayralarning o‘z-o‘zini yo‘q qilishiga qarshilik ko‘rsatish xususiyatiga ega. Yaʼni bemor immunitetining javob reaksiyasini susaytirib, infeksiyaning o‘pka bo‘ylab keng tarqalishiga imkon yaratadi.
Aytish joizki, ushbu tadqiqot natijasi kelgusida patogenning o‘ziga emas, bevosita oqsillarga taʼsir qilish orqali tuberkulyozni davolash usullarini ishlab chiqishga yordam berishi mumkin.
