Koreyalik qiz dissertatsiyasini ko'zlari orqali yozdi
U har bir so‘zni harfma-harf terib chiqqan.
Janubiy Koreyalik Jang Ik-Sun – qat’iyat va irodasi bilan ilhom beruvchi inson. Mushak distrofiyasi tufayli deyarli butunlay falaj bo‘lsa-da, u hayot sinovlariga taslim bo‘lmadi va o‘z orzulari sari intilishda davom etdi. Jang faqat ko‘z harakatlari va nutqi orqali muloqot qila olsa ham, dissertatsiyasini harfma-harf yozib, magistrlik darajasini olishga muvaffaq bo‘ldi.
Jangga besh yoshida mushaklar zaiflashib, harakat qobiliyatini yo‘qotishga olib keluvchi davolab bo‘lmaydigan kasallik tashxisi qo‘yilgan. Biroq u ta’lim olishga bo‘lgan ishtiyoqini yo‘qotmadi. O‘rta maktab imtihonlarini muvaffaqiyatli topshirganidan so‘ng, Gvangju universitetining Ijtimoiy farovonlik fakultetida tahsil oldi. 2019-yilda magistratura dasturiga o‘qishga kirib, nihoyat, 2024-yil 21-fevral kuni rasmiy ravishda magistr darajasini qo‘lga kiritdi. Uning intilishi va fidoyiligi e’tirof etilib, akademik mukofot bilan taqdirlandi.
Jang uchun ta’lim olish doimiy kurash edi. Qo‘lda yozish imkoniyatidan mahrum bo‘lgani sababli, kerakli adabiyotlarni o‘zi skanerlab, raqamlashtirishga majbur bo‘ldi. U har bir kitobni sahifama-sahifa skanerlash o‘ta mashaqqatli bo‘lganini tan oldi, ammo bu uning yagona yo‘li edi. Eslatmalar olish imkoni yo‘qligi esa unga ma’lumotlarni yodlab qolishda qo‘shimcha qiyinchilik tug‘dirardi.
Eng katta sinov esa dissertatsiyani yozishda bo‘ldi. Jang ko‘z harakatlarini kursor buyruqlariga aylantiruvchi maxsus texnologiya yordamida har bir so‘zni harfma-harf terib yozdi. Uning tadqiqoti mushak kasalliklariga chalingan insonlarning yashash huquqiga bag‘ishlanib, yetarli parvarish ko‘rsatilmasligi oqibatidagi xavflarni ochib berdi. Jang sun’iy nafas olish apparatiga ulangan bemorlarning bir muddat yolg‘iz qoldirilishi hayot uchun xavfli ekanligini ta’kidladi va Janubiy Koreya hukumatining og‘ir nogironligi bor shaxslarga kuniga atigi olti soatlik parvarish yordamini ajratishini keskin tanqid qildi.
Akademik faoliyatidan tashqari, u “Ik-sun Jang, 10 million marta ko‘zini yumib ochgan odam” (@eyegamer1) nomli YouTube kanalini yuritib, jamiyatda mushak distrofiyasi bilan yashovchi insonlarning muammolariga e’tibor qaratishga harakat qilmoqda.
“Biz kabi bemorlar jamiyat uchun go‘yo ko‘rinmasdek. Men ularni soyadan yorug‘likka olib kelmoqchiman”, deydi u.
Jang Ik-Sunning so‘zlari har bir kishiga ilhom baxsh etadi: “Muvaffaqiyatsizlik – mag‘lubiyat emas, agar taslim bo‘lmasangiz. Har kim imkoniyatga loyiq.”
