Уйқусизлик сизни кимга айлантириб қўйишини биласизми?

 

Доимий уйқусизлик бизни соғлом ёки гўзалроқ қилиб қўймаслиги ҳеч кимга сир эмас. Сўнгги тадқиқотлар эса доимий уйқусизлик инсон характерига ҳам таъсир қилишини кўрсатди. Тўлиқ ва тўғри уйқу нафақат сизга, балки атрофингиздагиларга ҳам фойда олиб келади.

 

Калифорниянинг Беркли университети экспертлари тўғри ухламайдиган одамлар худбинга айланиб қолишини исботлади. Бунга етарли дам олмаслик мияни ўзгартириб юбориши сабаб бўлади.

 

Тадқиқотнинг тўйиб ухлайдиган ва етарлича ухламайдиган иштирокчилари жамият билан алоқага киришда ўзини турлича тутган. МРТ назорати эса бу ҳолат миянинг эмпатияга жавоб берувчи ҳудудлари фаолиятидаги ўзгаришларни кўрсатди.

 

Айни пайтда калифорнияликлардан мустақил ўтказилган бошқа тадқиқот эса уйқунинг йўқотилган бир соати ҳам киши кайфиятига жиддий таъсир ўтказишини исботлади. Мазкур хулосага келиш учун 16 йиллик маълумотлар таҳлил қилинган. Шунингдек, улар уйқуни яхшилаш учун қатор тавсиялар бермоқда.

 

Ётганда телефондан фойдаланмаслик

 

Экраннинг мовий ранги мияни кўпроқ ишлашга мажбурлайди, ижтимоий тармоқ ленталари эса соатлаб вақтингизни ўғирлаб қўяди. Шунда сиз “дам оляпман” деб ўйлаб, аслида миянгизни зўриқтираётган бўласиз.

 

Олимлар бунинг ўрнига журнал ёки китоб ўқишни тавсия қилмоқда.

 

Табиат ҳақида ўйлаш

 

Бу маслаҳат ғалати туюлиши мумкин, аммо тадқиқотлар унинг иш беришини кўрсатди. Уйқушунослар жилғалар оқиши, қушлар сайраши, ўрмонлар ҳақида ўйлаш кераклигини айтмоқда. Улар шу йўл билан бир неча дақиқада ухлаб қолишингизга кафолат ҳам берган.

 

Кун тартибига риоя қилиш

 

Бу ҳам оддий, аммо иш берувчи тавсиялардан бири. Агар ишингиз кўпайиб, ухлашга вақтингиз қолмаётган бўлса-да, уйқу олдидан аниқ тартибга риоя қилинг. Масалан, ҳар куни бир вақтда сайр қилиш, ванна қабул қилиш ёки бирор машғулот билан шуғулланиш ва бир вақтда уйқуга ётиш керак.

 

Тунда уйғониб кетиб, кейин ухлай олмайдиганлар учун ҳам тавсиялар ишлаб чиқилган.

 

Қилишингиз керак бўлган ишлар рўйхатини тузинг

 

Уйқушунослар фикрича, миянинг тунда уйғониб кетишига негатив хаёллар, иш ҳақидаги ўйлар сабаб бўлади. Агар қайта уйқуга кетиш қийинлашиб кетаверса, қилишингиз керак бўлган ишлар рўйхатини ёзиб чиқинг, бу миянгизни анча тинчлантиради.

 

Тадқиқотлар қилиниши керак бўлган ишлар рўйхатини тузувчилар одатдагидан 9 дақиқага тезроқ ухлаб қолишини кўрсатган.

 

Кроватдан туринг

 

Узоқ вақт ухлаб қолиш учун ҳаракат қилсангиз-да, натижасиз бўлса, мия ётоқхонани уйқусизлик билан боғлай бошлайди. Олимлар бундай вақтда бирор бир китоб мутолаа қилишни тавсия қилади.

 

Нафас олиш режими

 

Агар нафас олишингизга диққат қаратсангиз, тезроқ ухлаб қолишингиз мумкин экан. Қўлингизни қорнингиз устига қўйиб, секин нафас олинг, сўнг қоринга озроқ босим билан нафас чиқаринг. Машқни бир неча марта такрорланг.

 

Ширинлик енг

 

Фақат кўп эмас! Ширинлик ўрнига мева ёки печенье есангиз ҳам бўлади. Углеводлар серотонин гормони ишлаб чиқарилишини тезлаштиради.