Tarixda ilk bor 65 yoshdan oshganlar soni 5 yoshgacha bo‘lgan bolalar sonidan oshib ketdi
Tug‘ilish darajasining pasayishi va umr ko‘rish davomiyligining oshishi dunyo demografik muvozanatini o‘zgartirmoqda.
Tarixda ilk bor dunyo bo‘yicha 65 yosh va undan katta yoshdagi aholi soni 5 yoshgacha bo‘lgan bolalar sonidan oshib ketdi. Bu haqda Axios AQSh Aholini ro‘yxatga olish byurosi hisobotiga tayanib xabar berdi.
Ma’lumotlarga ko‘ra, bunday demografik o‘zgarishga dunyo bo‘ylab tug‘ilish darajasining pasayishi va o‘rtacha umr ko‘rish davomiyligining ortishi sabab bo‘lmoqda.
Prognozlarga ko‘ra, 65 yosh va undan katta yoshdagi aholi soni 2025-yildagi 852 milliondan 2060-yilga borib qariyb 2 milliardga yetadi. Shu davrda Yer yuzining umumiy aholisi 10,23 milliard kishiga yetishi kutilmoqda.
Hisobotda qayd etilishicha, 2013-yilda dunyo aholisining 45 foizi tug‘ilish darajasi avlodlar almashinuvini ta’minlaydigan 2,1 ko‘rsatkichga teng yoki undan past bo‘lgan mamlakatlarda yashagan. 2023-yilga kelib bu ulush 71 foizga yetgan.
Demografik o‘zgarish dunyoning eng ko‘p aholiga ega mamlakatlarida ham kuzatilmoqda. Xitoy va Hindistonda tug‘ilish darajasi hozirda avlodlar almashinuvini ta’minlash uchun zarur bo‘lgan ko‘rsatkichdan past. Bangladesh, Meksika va Vyetnam kabi aholisi zich davlatlarda ham tug‘ilish darajasi 2013-yildan buyon ushbu chegaradan pastlagan.
Mutaxassislar fikricha, tug‘ilish darajasining pasayishi va aholining qarishi kelgusida mehnat bozori, ijtimoiy himoya hamda iqtisodiy tizimlarga sezilarli ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
