Украинадаги уруш ҳал қилувчи нуқтага етди
Воқеалар ривожи мамлакат келажагини ҳал қилиши ва Европа хавфсизлигига таъсир қилиши мумкин.
Охирги 18 ой ичида украиналиклар асосан мудофаа ҳолатида бўлиб, Москва кучларининг кўпроқ ҳудудларни эгаллаб олишига тўсқинлик қилишди.
Аммо бу ёзда Украина миллиардлаб фунт Ғарб ҳарбий техникаси ёрдамида русларни мамлакат шарқи ва жанубида қўлга киритган қуруқликларидан ҳайдаб чиқаришга уриниб, ҳужумга ўтди.
Украина шарқи ва жанубининг кенг кўламли харитасига назар ташланса қарши ҳужум бошланганидан бери икки ой ичида кўп нарса ўзгармаган. Россия ҳамон Украинанинг қарийб бешдан бир қисмини, жумладан, шарқдаги Донетск ва Мариупол шаҳарларини эгаллаб турибди.
Таҳлилларга кўра, икки ой ичида Украина қўшинлари минтақанинг 160 км фронти бўйлаб икки ҳудудда кўпи билан 16 км олдинга ўтди. Украина кучлари Ғарб томонидан тақдим этилган ускуналар ва машғулотлардан фойдаланган ҳолда учта жабҳада ҳужум қилмоқда ва бутун 1125 км фронт чизиғи бўйлаб заиф жойларни қидирмоқда.
Аммо руслар уларнинг ниятларини олдиндан пайқашди ва улар бир неча ой давомида яқин тарихдаги кенг истеҳкомларни қуришди. Уч қатламли хандаклар, бункерлар, бетон пирамидали танк-тузоқлар ва минглаб миналар билан ўралган ариқлар шулар жумласидан. Хандақлар орқасида артиллерия позициялари белгиланган.
Лондон Қироллик коллежининг мудофаа бўйича эксперти Марина Мироннинг айтишича, Украина жанубдаги амбицияларини, жумладан, Қримни қайтариб олишга интилишларини камайтиришга мажбур бўлди.
Доктор Мироннинг фикрича, улар умид қилишлари мумкин бўлган энг яхши нарса мамлакат жануби-шарқидаги муҳим йўналиш бўйлаб жойлашган – Россия кучлари учун логистика маркази бўлган ҳудудда жойлашган Токмакни қайтариб олишдир.
Июнь ойида Украина жанубга, Токмак томон зирҳли колонна юборди ва тезда муаммога дуч келди. Ижтимоий тармоқларда тарқатилган видеода Леопард танклари ва Бредли жанговар машиналарининг миналанган майдонга урилгани, кейин эса рус артиллерияси томонидан ҳужумга учрагани кўрсатилган.
Ғарб томонидан етказиб бериладиган миналарни тозалаш воситалари одатда бу миналарнинг бир зарбасига бардош бера олади, лекин иккитасига эмас.
Россия армияси ҳам ўзининг ҳаво кучидан, масалан, Ка-52 Аллигатор ҳужум вертолётларидан фойдаланмоқда. Ушбу вертолётлар мина майдонига дуч келганидан кейин тезлигини пасайтириш ёки тўхташи мумкин. Экспертларнинг таъкидлашича, Украинанинг жанг майдонидан ҳаво устунлиги йўқ.
Россия ўз мудофаасини қураётган бир пайтда Украина ўнлаб янги ташкил этилган зирҳли бригадаларни тузди, уларнинг кўпчилиги Европада тайёргарликдан ўтган ва русларга қараганда яхшироқ жиҳозлар билан таъминланган.
Украина ҳозирда Россия чизиғи орқасида ракеталар ёки снарядларни учириш имкониятига эга. Украинлар уларнинг ёқилғи омборлари, ўқ-дорилар марказлари ва қўмондонлик ва назорат марказларига зарба бериш орқали Россиянинг мудофаасини ичкаридан заифлаштириши мумкин.
Масалан, Британия томонидан тақдим этилган Storm Shadow ракетаси 240 км дан ортиқ масофани босиб ўтади ва Украинага Россиянинг баъзи позицияларини фронт чизиғидан узоқлаштиришга имкон берди.
Шунингдек, Украина АҚШ томонидан етказиб берилган кассетали ўқлардан ҳам фойдаланмоқда. Уларнинг кўпчилиги таъсир пайтида портламайди ва узоқ муддатли хавф бўлиб қолади, бироқ АҚШ улар Россиянинг баъзи мустаҳкамланган позицияларига қарши самарали эканлигини таъкидламоқда.
Россия ҳам ўзининг кассетали қуролларига эга. Кузга келиб, ёмғирли мавсум бошланади, асфальтланмаган йўллар лойга айланади ва кейинги ҳаракатларни қийинлаштиради.
У тугаши билан баҳорда АҚШда президентлик сайловларига тайёргарлик бошланади. Агар Украина бу вақтга қадар жанг майдонида ҳал қилувчи ютуқларни кўрсата олмаса, АҚШ ва НАТОнинг ёрдами ҳозирги юқори даражада давом этмаслиги мумкин.
