Гренададаги саммит: пучга чиққан режалар

 

Европа сиёсий ҳамжамияти Испаниянинг Гренада шаҳрида жам бўлди. Унда фақат Россия, Беларусь, Озарбайжон ва Туркия қатнашмади.

 

Юқоридагилардан ташқари 45 давлат ва ҳукумат раҳбарлари Европа сиёсий ҳамжамиятининг учинчи йиғилишида қатнашди.

 

Учрашувнинг бундай формати қитъа ва унинг ЕИга кирувчи ва кирмайдиган давлатларига иқлим, хавфсизлик, энергетика ва миграция масалаларини муҳокама қилиш имконини беради.

 

Бу сафар Евроиттифоқнинг кенгайиши кун тартибининг асосий мавзуси бўлди. Унинг етакчилари Украинага ёрдам ваъда қилган бир пайтда Владимир Зеленский уларни Москвага нисбатан огоҳликка чақирди.

 

Владимир Зеленский, Украина президенти:

 

- Олдимизда турган асосий вазифа - Европада бирликни сақлаш. Мен нафақат ЕИ давлатлари, балки бутун Европани назарда тутяпман. Менимча  биз дуч келаётган энг катта муаммо қуйидагича: Россия ахборот, дезинформация ва фейклар орқали ҳужумни давом эттиради.

 

Украина ва Молдавия ЕИга шу йилнинг ўзидаёқ киришни исташини билдирди. Бундан ташқари, Ғарбий Болқоннинг 6 давлати ҳам аъзолик бўйича аниқ муддатлар белгиланишини талаб қилмоқда. Бу давлатларнинг бари умумий бюджетга ажратилгандан кўра кўпроқ маблағ олишга умид қилмоқда.

 

Лео Варадкар, Ирландия бош вазири:

- Кенгайиш Европа учун доим фойдали. Бу умумий хавфсизликни  таъминлаш, демократия ва инсон ҳуқуқларини мустаҳкамлаш ҳамда Европа иқтисодиётининг ўсиши ва ривожланишига ёрдам беради. Бу тарафларини кўрганимизда молиявий ҳисоб-китобларга қарамаслигимиз керак.

 

Дастлабки режага кўра, Арманистон ва Озарбайжон раҳбарлари ЕИ воситачилигида учрашиши керак эди. Улар Тоғли Қорабоғ атрофидаги вазиятни муҳокама қилиши кутилаётганди. Аммо Илҳом Алиев Гранадага келишдан бош тортди.

 

Европа кенгаши раиси Шарль Мишель ЕИ Кавказ ҳудудидаги стабилликдан манфаатдор эканини таъкидлаб, Бокудан можарони катталаштирмасликни талаб қилди.

 

Шарль Мишель, Еврокенгаш раиси:

 

- Бир неча кун олдин мен Озарбайжон президенти билан телефон орқали суҳбатлашдим. У Арманистонга ҳудудий даъвоси йўқлигини аниқ айтди. Шундан келиб чиқиб айтишим мумкинки, давлатлар ўзаро ҳудудий яхлитликни тан олган.

 

Аммо кўпчилик таҳлилчилар Гранададаги саммит Европада бирлик ва мулоқот истаги йўқлигини кўрсатганини айтмоқда. Саммитга келмаган Туркия президенти ва Озарбайжон президанти франциялик ҳамкасби ҳамда Германия канцлери билан учрашиши керак эди. Шунингдек, Буюк Британия бош вазири Риши Сунакнинг ялпи йиғилиш охирида келиб қолгани ҳам журналистлар ва кузатувчилар ҳафсаласини пир қилди.