Afg‘onistonda afyun ishlab chiqarish besh baravar ko‘paydi — BMT
Hozir mamlakatning 34 ta viloyatidan 16 tasida ko‘knori yetishtirilmoqda.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Giyohvand moddalar va jinoyatchilik bo‘yicha boshqarmasi (UNODC) ma’lumotlariga ko‘ra, Afg‘onistonda afyun ishlab chiqarish bir yil ichida besh baravar oshib, qariyb 1,5 ming tonnaga yetdi.
Hisobotda qayd etilishicha, afyun ko‘knori yetishtiriladigan maydonlar ham keskin kengaygan. 2025-yilda qariyb 10 ming gektarni tashkil etgan ekin maydonlari 2026-yilda 43 ming gektardan oshgan. Bu 330 foizlik o‘sishni anglatadi.
Bu 2022-yilda Tolibon tomonidan afyun ko‘knori yetishtirish taqiqlanganidan keyingi ishlab chiqarish hajmidagi ilk sezilarli o‘sish hisoblanadi. Shunga qaramay, hozirgi ko‘rsatkichlar taqiqdan oldingi darajadan ancha past. O‘sha paytda ko‘knori taxminan 232 ming gektar maydonda yetishtirilgan, Afg‘oniston esa dunyodagi afyun ta’minotining qariyb 80 foizini tashkil etgan.
UNODC ma’lumotlariga ko‘ra, ayrim fermerlar taqiqni chetlab o‘tish uchun ko‘knori ekinlarini g‘alla maydonlari orasida yoki devor bilan o‘ralgan hovlilarda yetishtirmoqda. Boshqalar esa ekish va hosil yig‘ish vaqtlarini o‘zgartirib, ekinlarni aniqlashni qiyinlashtirmoqda.
Hozirda Afg‘onistonning 34 ta viloyatidan 16 tasida ko‘knori yetishtirilmoqda. Bu o‘tgan yilga nisbatan beshta viloyatga ko‘p. Yetishtirishning asosiy qismi mamlakatning shimoli-sharqiy hududlariga to‘g‘ri kelmoqda. Avval asosiy ekin maydonlari janubi-g‘arbda joylashgan edi.
Afyunning bir kilogrammi narxi ham pasaygan: o‘tgan yili 570 dollar bo‘lgan narx hozir 500 dollarni tashkil etmoqda. Biroq bu ko‘rsatkich taqiqdan oldingi 100 dollardan past narxlarga nisbatan ancha yuqori.
BMT mutaxassislari hududlar o‘rtasidagi narxlar farqi afyunning mamlakat shimoli-sharqidan janubi-g‘arbiga noqonuniy olib o‘tilishini rag‘batlantirishi mumkinligini qayd etgan.
