«Руслар биздан фарқ қилади. Лекин бизга улар керак, уларга эса биз» — Николя Саркози

 

Франциянинг собиқ президенти Николя Саркози ўзининг «Урушлар вақти» номли янги китобининг чиқиши муносабати билан Le Figaro газетасига катта интервью берди. Унда Саркози 2008 йилда Владимир Путинни Тбилисидан танкларни олиб чиқишга қандай ишонтиргани ва нима учун у Россия президенти билан мулоқот зарурлигига ишонч ҳосил қилгани ҳақида гапириб берди. Шунингдек, Саркози яна бир бор Украинанинг Европа Иттифоқи ва НАТОга киришига қарши чиқди. Медуза ушбу интервьюдан асосий иқтибосларни келтирди.

 

2008 йилда Россиянинг Грузияга бостириб кириши ҳақида

 

Руслар — бу славянлардир. Улар биздан фарқ қилади. Ўртамиздаги мунозара ҳар доим қийин ва бизнинг умумий тарихимизда ҳар доим кўп тушунмовчиликларга сабаб бўлган. Аммо шунга қарамай, биз уларга муҳтожмиз ва улар бизга керак. 

 

2008 йилда Европа Иттифоқи Кенгашига президент бўлганимда Владимир Путин билан чуқур келишмовчиликларим бор эди. Мен уни Тбилисидан 25 километр узоқликда жойлашган танкларни олиб чиқишга ишонтирдим. Бироқ у Грузияга бостириб кирди. Аммо шу билан бирга, Ангела Меркел билан биргаликда биз унинг «қизил чизиқлари» ҳақида билишимизни кўрсатдик. Шунинг учун ҳам биз АҚШнинг кучли босимига қарамай, Украина ва Грузияни НАТОга қўшишдан бош тортдик. Биз Путин узоқ вақтдан бери Россия раҳбариятини васвасага солиб келаётган Ғарбга қарши компанияга тушиб қолишини истамасдик. «Кремль қамал» мажмуаси эса эски ҳикоя. Путин хато қилди. Унинг қилган иши жиддий эди ва муваффақиятсизликка олиб келди. Аммо буни айтиб, сиз ҳаракат қилишингиз ва можародан чиқиш йўлини топишингиз керак. Россия Европага қўшни ва шундай бўлиб қолаверади, дейди собиқ Франция етакчиси

 

Путин ва у билан музокаралар олиб бориш имконияти ҳақида

 

Биз «урушсиз уруш олиб бориш» ғоясига амал қила олмаймиз. Айниқса, бу уруш давом этса, стратегиямизга аниқлик киритишга мажбур бўламиз. Дипломатия, мунозара, фикр алмашиш мақбул ечим топишнинг ягона воситаси бўлиб қолмоқда. Муросасиз, ҳеч нарса ишламайди ва биз ҳар қандай вақтда ҳамма нарса назоратдан чиқиб кетишини хавф остига қўямиз. Бу даҳшатли оқибатларга олиб келиши мумкин. 

 

Украинани қўллаб-қувватлаш ҳақида

 

Украинани охиригача қўллаб-қувватлаш ҳақидаги иттифоқчиларнинг баёнотлари нимани англатади? Бу Донбасснинг Украинага қайтиши ҳақидами? Қримни ҳам қайтармоқчимисиз? Ёки Москвага борасизми? 2014 йилда Қримнинг аннекция қилиниши халқаро ҳуқуқнинг очиқдан-очиқ бузилиши эди. Аммо 1954 йилгача рус бўлган ва аҳолининг кўпчилиги ўзини доимо русча ҳис қилган ҳудуд ҳақида гап кетганда, менимча, ўтмишга қайтиш хаёлийдир. Менимча, халқаро ҳамжамиятнинг қатъий назорати остида ташкил этилган референдум ҳозирги вазиятни ўрнатиш учун зарур деб ҳисоблайман. 

 

Украина ўзидан ноҳақ тортиб олинган нарсани қайтаришга ҳаракат қилмоқда. Аммо агар улар буни уддалай олмасалар, можарони музлатиш ўртасида танлов қолади — бу биз билганимиздек, тез орада янги қуролли можарога олиб келади — ва яна қаттиқ халқаро назорат остида, якуний ва шаффоф ҳал қилиш учун референдумлар ўтказиш керак.

 

Украинанинг Европа Иттифоқи ва НАТОдаги истиқболлари ҳақида

 

Аввало, Украинанинг мақсади нима эканлигини келишиб олишимиз керак. Европа Иттифоқига қўшиласизми? Мен бундай деб ўйламайман. Сабаби Украина Ғарб ва Шарқ ўртасидаги боғловчи давлатдир. У улар билан қолиши керак. Биз бажармаймиз, шу сабабли ёлғон ваъдалар берамиз. Худди шу ваъдалар Туркияга ўн йиллар давомида берилгани каби.

 

Аммо гап фақат Украинанинг тайёр эмаслигида эмас балки ва Европа Иттифоқига кириш мезонларига жавоб бермаслигида ҳамдир. Украина нейтрал давлат бўлиб қолиши кераклигида ҳам. Бу бетарафлик қандай қилиб ҳақорат бўлиши мумкинлигини тушунмаяпман. Бундан ташқари, у ҳар қандай янги тажовуз хавфидан ҳимоя қилиш учун фавқулодда хавфсизлик кафолатларини таъминлайдиган халқаро шартномалар билан таъминланиши мумкин, дейди Саркози.